Smart home

Kan een slim huis compassie hebben?

Frank Meeuwsen

Columnist Frank Meeuwsen filosofeert over wat er gebeurt als je huis inzicht krijgt in je gemoedstoestand en je humeur.

Ik schreef op deze plek al eerder over de Familie Acceptatie Factor, een mentaal concept met vier onderdelen waar nieuwe (slimme) huishoudelijke apparaten aan moeten voldoen voor ze een blijvende plek in het huishouden verwerven. Die acceptatie-factor is per gezin verschillend en kan zelfs over tijd een andere waarde krijgen. Ik wil nu eens een stapje verder gaan.

Frank MeeuwsenFrank MeeuwsenMaandelijks staat columnist Frank Meeuwsen stil bij de laatste ontwikkelingen op het gebied van smart homes en het Internet of Things. Deze maand: wat gebeurt er als een smart home inzicht krijgt in jouw gemoedstoestand en jouw humeur?Hoe zou je het vinden als je huis je heel goed kent? Probeer je eens in te denken hoe een Amazon Echo, Google Home of Apple HomePod jou ziet. Voor deze digitale praatpalen ben je niets meer dan een geluid in een ruimte waar ze naar luisteren. Ze weten niet wat voor lichaam er aan vast zit. Van wie de stem is leren ze steeds beter, maar wat het huidige humeur van die persoon is, daar hebben ze geen enkele notie van. Terwijl daar toch wel mogelijkheden liggen. Daarom deze keer een gedachte-experiment voor de nabije toekomst.

Documenteer je dagen

Ik gebruik de app Sleep Cycle om inzicht te krijgen in mijn slaapgedrag. De app houdt bij hoe lang ik slaap, wat mijn slaaptoestand is, voor zover dat accuraat is te meten en het geeft een kwaliteitstempel aan mijn slaap. Nu wil ik niet discussiëren over de waarde van dat stempel of het algoritme wat er achter steekt. Want na zes maanden ieder nacht deze data opnemen, kun je wel patronen gaan herkennen. Ook als ze consequent een fout algoritme gebruiken, blijft het een patroon.

Dan mijn activiteiten overdag. Google Maps kan bijhouden welke route ik naar het station neem en hoe lang ik daar over fiets. OV-chipkaart weet mijn reisgedrag. Ik zou nog een tracker kunnen overwegen voor mijn eet- en drinkgedrag en tenslotte kan ik me voorstellen dat er voldoende trackers zijn om gedurende de dag mijn gemoedstoestand te meten en bij te houden wat mijn bloeddruk is en andere metingen in mijn lichaam. Alles volledig uit eigen wil en met inzicht in de data.

Met al deze data is het best goed mogelijk om een beeld van iemand te vormen gedurende de dag en om verbanden te leggen. Bij een slechte slaap en veel vetconsumptie gedurende de lunch zal je een ander humeur hebben dan na een uitstekende nachtrust en een fit gevoel gedurende de dag omdat je een lichte lunch hebt genomen. Wederom: je kunt discussiëren over de hoeveelheid data, de privacygevoeligheid en of het echt iets zegt over je gemoedstoestand. Maar het is een gedachte-experiment hè. Dus ga nog even verder met me mee.

Smart home hub

OK, je ziet na een periode in Apple Health of een andere overkoepelende app al die data over je leven. Jij krijgt nu een aardig beeld waar de verbanden liggen. De app kan al wat verbanden leggen maar je ziet zelf duidelijk waarom je op bepaalde momenten anders reageert dan normaal. Of ontvankelijk bent voor andere signalen. Zou je huis dat mogen weten?

Wat zou er mogelijk zijn als je smart home inzicht heeft in je humeur, hoe je nacht was en weet hoe je op bepaalde zaken reageert? Wat zou er mogelijk zijn als je smart home inzicht heeft in je humeur, hoe je nacht was en door historische data weet hoe je op bepaalde zaken reageert? Ik heb het hier niet over een lokale opslag op een thuisserver in een app die al die data verzamelt. Ik heb het over een intelligent apparaat wat niet alleen reageert op je stem, maar op een specifieke manier reageert. Gebaseerd op jouw gemoedstoestand en jouw humeur op dat moment.

En wat als je smart home die data van al je huisgenoten heeft? Ik denk dat we dan pas echt gaan spreken over een smart home hub. Tot die tijd moeten we al die slimme apparaten nog te veel zelf bedienen, instellen en configureren. Voor bepaalde momenten die soms voorkomen. Of die we achteraf niet nodig blijken te hebben.

Maar als onze gezins-HAL 9000 na een paar dagen snapt wat voor huishouden we hebben, hoe wij leven, hoe we op elkaar reageren én begrijpt hoe dat komt (voeding, slaap, drukke agenda, sport etcetera), waarom zou die slimme hub daar dan niet op kunnen reageren?

AI en compassie

Waarom geeft elke slimme speaker op dit moment bij iedereen op dezelfde intonatie antwoord? Waarom is elk antwoord nog op dezelfde manier opgebouwd? Natuurlijk, dat is nog grotendeels door software ingegeven en <buzzword alert!> de AI van de speakers is er nog niet. Maar zou het kunnen? Zou een HomePod mij op een dinsdagavond een ander soort antwoord geven, met een andere intonatie dan op een zondagochtend? Op een soortgelijke vraag?

Als mijn partner en ik uitgeblust op de bank hangen na een druk weekend met de kinderen en er is niets op TV, waarom zou ons huis dan niet even de touwtjes in handen mogen nemen en de verlichting aanpassen, zorgen dat er een leuke film aanspringt en kom, dat lekkere wijntje waarvan ze weet dat die in de kelder ligt, die past er best wel bij.

De volledige controle over je leven overdragen aan een algoritme? Nee, daar heb ik het niet over. Maar een algoritme met compassie en AI wat is afgestemd op ons huishouden op dit moment, daar ben ik wel heel benieuwd naar…